source: Robert-Havemann-Gesellschaft/Dirk Vogel
source: Robert-Havemann-Gesellschaft/Siegbert Schefke
back to List

Lutz Rathenow

born 1952 in Jena

Kollarını kavuşturmuş ve muzibin hicivi kovalayan bakışıyla orada öyle duruyor. Arkasında kitaplar ve kağıt yığını. Bu kağıt yığınlarına, başkalarının nefes almak için havaya duyduğu ihtiyaç kadar, ihtiyacı var. Bilgilendirmek; Demokratik Alman Cumhuriyeti’nin (DDR) geçmişi veya bugüne taşınan etkileri söz konusu olduğunda, büyük bir istekle kağıtlar yığınına el atarak, gazetecilere yardımcı oluyor. Gazetecilerle ve kamuoyuyla ilişkilerini iyi tutuyor. Bu ilişkilerin, DDR’deki yaşamı boyunca onu, sadece onu da değil, bir çok şeyden kurtardığını bilerek. 

Lutz Rathenow, üniversite öğrencisi olarak muhalif çalışma grubu “Edebiyat ve Şiir Jena”yı kurdu. Çalışma grubu 1975 yılında yasaklandı. Gizli servis Stasi subayları, yeni bir eser üzerinde çalışmaya başladı. Onu en yüksek izleme derecesine alarak “Pegasus” takma adıyla, Lutz Rathenow’un diğerinden farklı olan biografisini yazmaya başladılar. O, Almanca ve tarih öğretmeni olmak istiyordu. Ancak, Biermann’ın vatandaşlıktan atılmasıyla birlikte onu tutuklamakla yetinmeyip, üniversiteden de attılar. 

Mit dem Schlimmsten wurde schon gerechnet isimli kitabı, 1980 yılında Federal Almanya’da yayınlandığında, 28 yaşında olan ve Berlin’de yaşayan yazar yeniden tutuklandı ve gizli servis Devlet Güvenliğin korkulan tutukevi Berlin Hohenschönhausen’e kapatıldı. Batı’da geniş bir kamuoyu tutuklanmasını protesto edip, Lutz Rathenow’un on gün sonra serbest bırakılmasını sağladı. Rathenow, DDR’nin zayıf noktasını keşfetmişti ve bu noktayla ilişkilerini sağlam tutuyordu. Kurduğu iyi ilişkilerini, aralarında Batı Berlin’deki Jürgen Fuchs olmak üzere, örneğin Jenalı diğer arkadaşları için de değerlendiriyordu. Onun mektup ve makaleleri, Batı’dan protestoların yükselmesine ve dayanışma açıklamalarının yapılmasına neden oluyordu. O, oyunun kurallarını anlamıştı ve muhaliflikten zevk alıyordu. 

Mart 1989’da, Darmstadt şehrine Leonce- ve-Lena-ödüllü şiir yarışmasına davet edilmişti. Ancak DDR devlet dairesi sadece Kurt Drawert ve Rainer Schedlinski’nin (aylık maaşa bağlanmış gizli servis ajanı) katılmasına izin verdi. İkisi de ödül aldı.

Lutz Rathenow’u bu tür olaylar yolundan alıkoyamazdı. Barışçıl Devrim’in öngününde hangi bilgilerin ve eylemlerin önemli olduğunu çok iyi biliyordu. Onun, Batılı gazetecilerle, elçilik görevlileriyle ve Batılı arkadaşlarıyla bağlantıları vardı. O, isabetli bilgilerle Batı’yı, DDR konusunda bilgilendiriyordu. Batı da dönüp, bu bilgileri DDR yurttaşlarına aktarıyordu. DDR’de hakim olan koşullarla ilgili bilgiler ya insanların ülkeyi terk etmesini ya da sokağa çıkmasını sağlıyordu. 

Helmuth Frauendorfer

Lesung mit Lutz Rathenow (am Tisch r.) und anderen Schriftstellern im Ostberliner Stadtteil Prenzlauer Berg im Jahr 1982.
source: Harald Hauswald/OSTKREUZ
Zusammen mit dem SchriftstellerJürgen Fuchs (r.) sucht Lutz Rathenow (l.) die westliche Öffentlichkeit und fordert von ihr, die Diktatur-Gegner in der DDR zu unterstützen. Rathenow lebt in Ost-Berlin. Ein wichtiger Partner in West-Berlin und ein deutlicher Kritiker des DDR-Regimes ist Fuchs. Ihre erste gemeinsame Lesung ist erst nach dem Mauerfall möglich – am 16. Februar 1990 in Berlin.
source: ullstein bild/Andree
Blog aufrufen
Kontakte aufrufen
zum Seitenanfang